Een playlist van 2014

Het is al even geleden dat ik een seizoensplaylist hebt gemaakt op Spotify. Dus maak ik het hier even goed: dit zijn liedjes die ik veel luisterde het afgelopen jaar én die op Spotify staan (dus geen Taylor, jongens!). Het zijn in ieder geval liedjes die ik in 2014 heb ontdekt of zijn uitgekomen. De playlist is losjes gebaseerd op mijn meest geluisterde albums en liedjes in de afgelopen twaalf maanden, maar met hier en daar wat genomen vrijheden.

Check ’t uit, met Kevin Pearce, Röyksopp, Bear’s Den, Nick Mulvey, Angus & Julia Stone en vele anderen…

Liedjes voor de Lente (2014)

Ik lag met de herfst- en winteredities van de mijn playlists een beetje achter, maar dat halen we NU in. Dus ben ik prima op tijd (vind ik zelf) met mijn lentelijst. Dan komen we komende zomer ook niet in de problemen. Er zitten veen nieuwe liedjes in en ook een paar oudere klassiekers die dan toch weer boven komen drijven in zo’n lenterig seizoen. De lijst staat op Spotify. Suggesties voor meer liedjes zijn welkom :).

Lees “Liedjes voor de Lente (2014)” verder

Liedjes voor de winter

playlist winterJa, deze zat er al een tijdje aan te komen (eigenlijk sinds eind november al). Maar de echte winter blijft en bleef uit en dus ook een duidelijk thema voor deze lijst. Zodoende is het lastig om te zeggen dat het hier een winterse playlist betreft, of liedjes die toevallig met mijn winter van 2014 te maken hebben omdat ze, nu ja, toen een prominente rol speelden in mijn leven.

De verleden tijd impliceert overigens dat de winter voorbij is en dat is natuurlijk niet het geval. Ik verwacht ‘m nog steeds, want mijn ouders verhalen nog steeds over de geboorte van mijn zus op de eerste dag van de lente en dat er toen een dik pak sneeuw lag. Dus ik haal pas rustig adem als we de eerste dag van 14-15 graden hebben gehaald. En dat is toch nog NET niet. En dit weekend zit ik in het frissere Glasgow dus het is nog even winter hier.

En toch denk ik dat je de lente in sommige liedjes al kan horen, stiekem. De hele lijst staat op Spotify.

Lees “Liedjes voor de winter” verder

Liedjes voor de herfst 2013

Vorige week in Göteborg vroeg mijn goede vriend of ik nog muziektips had. Op zulke momenten weet ik nooit zo goed wat ik moet antwoorden. Ik kon één of twee tips noemen en dat was het. En dan leer je ineens in een week tijd allemaal nieuwe dingen kennen. En realiseer je je dat je eigenlijk nog geen herfstplaylist hebt gemaakt – zoals vorig jaar – en dat dat hoog tijd wordt. Het thema blijft onvermijdelijk reflectie, hoewel ik dit keer iets vrijer geassocieerd heb. Leef ermee.

Lees “Liedjes voor de herfst 2013” verder

We waren hier

Hoe langer ik leef, hoe meer ik mij erger aan de tendensen van de muziekindustrie. Dat er iets goed mis is met de muziekindustrie is geen geheim, maar het is moeilijk om te bepalen wat precies. Het is commercie, verkoop, maar wel onder het motto dat een band iets niet-commercieels is. Want een plaat hoeft niet alleen goud of platina status te halen, maar ook – meer dan in welke industrie dan ook – de loftrompet doen schallen. De mainstream filmindustrie is zo groot dat ik me daar nog wel kan voorstellen dat filmstudio’s hun best doen om de investeringen ruimschoots terug te verdienen, maar hoeveel kost het om een plaat te maken? Niet zo heel veel.

Niet gehinderd door enige praktijkervaring komt de industrie op mij over als een stelletje geldwolven. In theorie zou door het internet het speelveld gelijker moeten worden, maar de grote labels maken de dienst uit en dat is best wel treurig. Als zo’n dienst als Spotify heel veel geld betaalt, om überhaupt de muziek van die grote maatschappijen aan te kunnen bieden, hoe is dat dan eerlijk voor alternatieve artiesten en kleinere labels. 

Zo ergerde ik mij de afgelopen tijd behoorlijk aan de release van HAIM. Steevast omschreven als ‘indieband’, maar het label dat hun debuut Days Are Gone uitbracht, is gewoon eigendom van Universal. Niet echt indie dus… Ik vind het liedje The Wire van de drie dames best leuk, maar ik ergerde me vooral aan het feit dat ze overal waren. Als zo’n groot label eenmaal besluit zo’n een flinke duw te geven, dan worden er paginagrote artikelen aan gewijd, krantenkolommen volgeschreven en tv-programma’s mee gevuld. Hartstikke leuk voor hen en hartstikke leuk voor het platenlabel als het album vervolgens op 1 binnenkomt in Engeland (in een verhitte strijd met het nieuwe album van Justin Timberlake), maar dit is nu precies wat er mis is met de platenindustrie.

Er wordt superveel geld geïnvesteerd in een band, die wordt kapot gehypet.  Natuurlijk, af en toe zit er een Coldplay of een Daft Punk bij, maar nog veel vaker maakt de band een matig vervolgalbum en verzakt de band in vergetelheid. Of neemt noodgedwongen een pauze na twee albums (Mumford & Sons). De band krijgt er talloze fans bij die het album kopen de shows af gaan en een paar maanden of in het beste geval jaar later weer afhaken voor de volgende hype.

En nu lopen al maanden artiesten en labels – ook artiesten die ik heel erg waardeer – te zeiken dat ze te weinig geld krijgen van streamingdiensten als Spotify en dat ze daarom hun muziek eraf halen. Ze zullen best minder krijgen dan toen er nog honderdduizenden cd’s à 22 euro werden verkocht. Het verschil tussen een nieuwe cd-album voor 16 tot 20 euro en onbeperkt muziek streamen voor een tientje is nogal een verschil ja – ook voor consumenten. Misschien had jullie label niet zo teringveel geld in de promotie moeten steken en de muziek zelf het werk laten doen. Spotify is een gevolg van de tijd, de behoefte van de consument en de mogelijkheden van technologie… Platenlabels zijn vast heel druk bezig met het afnemen van paginagrote advertenties in muziekbladen zodat er ook grote interviews worden gedaan met hun artiesten.  Zo hou je het systeem natuurlijk in stand.

HAIM heeft heel wat dingen voor zich spreken: ze maken catchy muziek, ze hebben een gimmick (zussen) en zetten een best aardige live performance neer, heb ik gehoord. Gehoord. Van andere muziekliefhebbers. Word of Mouth, gunfactor, lekker veel touren: het had ze een heel eind gebracht. Misschien niet op nummer 1 in Engeland en misschien niet in de week dat het album uitkwam, maar je kunt je afvragen of het überhaupt normaal is dat het debuutalbum van een artiest op 1 binnenkomt…

Een muziekbibliotheek als Spotify is ideaal voor muziekliefhebbers. Ik hoor van HAIM, zoek ze op op Spotify en luister het. Vervolgens krijgen label en artiest 0,00000000005 cent ofzo, maar toch… Als ik van hetzelfde liedje een MP3 zoek, krijgen ze helemaal niks. En ik neem dan nog de moeite om het op Spotify op te zoeken. Er zijn genoeg muziekluisteraars die gewoon googelen en op de eerste link klikken die ze tegenkomen. Spotify is hier volgens mij niet de boosdoener en dat staat me nog het meest tegen in alle tirades tegen streamingdiensten. Als David Byrne loopt te zeiken over dat hij zo weinig geld krijgt van Spotify via zijn label dan is dat de schuld van zijn label. En als er miljoenen fans je album niet meer kopen, dan is het misschien tijd om te accepteren dat je die fans überhaupt nooit hebt gehad.

De grootste misvatting die artiesten en labels vandaag de dag hebben is dat luisteraars DANKZIJ Spotify geen platen meer kopen. Uiteraard heb ik geen cijfers om het te ondersteunen, maar die trend – van het niet meer kopen van platen – was allang ingezet voordat Spotify werd gelanceerd. Door je muziek van Spotify te halen, horen die mensen je muziek amper nog en loop je streams mis. Er zijn genoeg mensen die nog steeds platen kopen én een Spotify-abonnement hebben. En die mensen moet je overtuigen van de kwaliteit van je plaat. Dat kan dus onder andere via Spotify.

Waarom bestaan labels eigenlijk nog? Als de moderne tijd één ding laat zien, dan is het dat artiesten tegenwoordig prima op eigen houtje platen kunnen opnemen. Goed, het is niet echt efficiënt als alle artiesten zelf hun platen gaan distribueren en de zaken gaan regelen, ik snap wel dat het handig is als daar iemand anders voor verantwoordelijk is, maar aan de andere kant… Er zijn best wel wat bands die op slimme manieren de ‘echte’ fans (de enige groep fans waarvan je volgens mij nog mag verwachten dat ze je plaat kopen) met pre-order bundels en fantastische optreden weten te overtuigen. Dan bereik je niet dezelfde groep mensen als twintig jaar geleden, voor de komst van internet, maar daar vinden we wel iets op… Als memes en video’s viral kunnen gaan, waarom zou een supergoed nummer dat niet kunnen gaan… Sterker nog, kijk naar artiesten als – ja ik noem hem echt – Psy en OK Go: zij vielen op op internet en bereikten een veel groter publiek dan ze ooit hadden gehoopt. OK Go lanceerde recent zelfs een mobiele app met een woordraadspelletje: dan doe je je best om je fans te vermaken en je naamsbekendheid te vergroten.

Misschien zijn zij niet de beste voorbeelden van ‘indie bands’ die het op eigen kracht doen, maar dat komt ook omdat we nog in het huidige systeem zitten. Er zijn miljoenen mensen op de wereld die heel veel van muziek houden en die er best voor willen betalen. Die zelfs naast een Spotify-abonnement nog cd’s kopen. Die artiesten van harte willen steunen. Dan gaat het inderdaad niet meer om miljoenenverkoop voor een artiest, maar ik geloof oprecht dat een grote groep artiesten door touren en wat meer vlijt op internet een veel groter publiek bereiken dan ze nu doen. Als platenlabels allemaal zouden stoppen met het hypen van artiesten en de artiesten en fans het werk laten doen en slechts een voorzienende rol zouden vervullen, dan zou het weer eerlijk worden. Waarom is de muziek zelf  niet genoeg om fans en luisteraars te overtuigen? Waarom bepalen radio dj’s niet zelf welke liedjes ze draaien? Waarom zie je maar zelden de grote muziekbladen eens een onbekende band op de cover zetten… De muziekindustrie blijft maar in crisishouding. En het is mijn overtuiging dat dat zo blijft zolang ze op deze manier doorgaan.

En dat is best wel treurig. Want het is best eenvoudig om de aandacht te trekken op internet, om relevant te worden. En dan gaan die radio dj’s, tijdschriften en zelfs tv-programma’s overstag. En zo zou de muziekindustrie vandaag de dag eigenlijk moeten werken. Want zo werkt internet op dit moment. Maar zolang labels en artiesten blijven vasthouden aan het feit dat hun plaat pas een succes is als ie op 1 is binnengekomen in de charts, blijft de muzikale crisis voortduren.

Dit alles niet om te beweren dat ik ook maar enig verstand heb van het bovenstaande – hoewel ik het internet volgens mij redelijk door heb – maar wel om te zeggen dat Turin Brakes een nieuw album heeft uitgebracht op een onafhankelijk label, genaamd We Were Here. Er zijn wat recensies verschenen (79 uit 100 op Metacritic, waarbij Q het omschreef als het beste album tot nu toe), maar daar bleef het qua aandacht van de media bij. Desondanks lukte het de fans om het album in de charts te krijgen (46 in Engeland, en top 10 in de indie albums lijst). Met als titel We Were Here is het een statement, een signaal aan de wereld, een teken van leven zoals we dat allemaal soms willen maken. Maar in deze muziekindustrie is een teken geen teken als er geen enorme push van een label achter zit.

Het album staat op Spotify.

Liedjes voor de herfst

De herfst is voor mij een seizoen van vele smaken. Het soms mistroostige weer stemt somber, net als de realisatie dat het grootste (mooiste?) deel van het jaar er al op zit, maar het jaar er nog niet helemaal op zit. Aan de andere kant is het ook een seizoen vol kleur (bladeren, boom, grond) en schoonheid op onverwachte momenten. Als je, net als ik, regelmatig op tijd op moet en de zon ziet opkomen, zie je dat de herfst een mooie kant heeft. Reflectie dus. En daar past de muziek die ik luister bijzonder goed bij. Vandaar mijn lijst met liedjes voor de herfst. In de hoop dat eentje ervan je weet te raken zoals liedjes dat soms doen. Ik heb wel geprobeerd om het geheel niet te depressief te laten klinken.

40 Miles – Indigo Jones
Omdat mixtapes soms gewoon moeten beginnen met een zanger die tot vier telt. Band die ik vaker dronken dan nuchter op het podium heb gezien en waar ik al jaren niks meer van heb gehoord (maar wie weet, ze kunnen er de volgende I Am Kloot-tour gewoon weer bij zijn).

Hello My Old Heart – The Oh Hello’s
Een liedje over dat oude verstokte hart van je. Gezongen door een Amerikaanse broer en zus en soms is dat de beste combinatie om te zingen.

Cornered Love – Ewert and the Two Dragons
Enthousiast dankzij het sterke Good Man Down, ging ik op zoek naar het vorige album van deze band. Op Spotify stond het gewoon. Ik had dit nummer al bijna afgezet, toen het ineens heel fijn werd. Dat duurt dus één minuut en vijftig seconden.

From The Woods (acoustic) – James Vincent McMorrow
Alsof nummers van deze zanger nog de toevoeging ‘acoustic’ nodig hebben… Mooie holle vocalen en tweede stem tillen dit nummer naar een hoger niveau. Kippenvel.

Guest of the Government – Admiral Fallow
Deze herfst is er ook een van de politiek (zie Den Haag, Amerika e.a.) – als ik dan toch een excuus moet aanvoeren om dit iets hardere nummer van het dit jaar uitgebrachte tweede album van Admiral Fallow toe te voegen aan dit lijstje. Heerlijke tekst ook:

Look it’s the eager butterflies and the fashionably late
The tug between those who to drink and those who create
By the end of the night it’s all been granted the old news shrug
And we all fall gently in a comfortable hug

Hard Times – Eastmountainsouth
Gejat van de herfstcompilatie van Fuel/Friends (The Oh Hello’s heb ik er ook van geplukt). Dit nummer houdt het juiste midden tussen melancholie en van je af bijten.

Villagers – Memoir
Afgelopen dinsdag één van de hoogtepunten van het concert van Villagers, hier als b-side bij recente single The Waves. Wat dat vage effect aan het einde toevoegt, weet ik niet zo goed, maar de tekst en de melodie maken veel goed. 

Blue – First Aid Kit
Met deze twee Scandinavische meisjes heb ik een rare verhouding. Enerzijds maken ze leuke liedjes, anderzijds duurt het bij mij altijd even voordat het kwartje echt valt. Blue is het recentste nummer wat dit patroon volgt. Stamp-gitaar-samenzang, u kent dat wel.

Someone Told Me – Jake Bugg
Er zijn veel redenen om Jake Bugg te haten: de hype, zijn onuitstaanbaar jonge leeftijd, de teksten die het midden houden tussen jonge naïviteit en wijsheid. Dit is een mooi tokkelliedje van zijn debuut.

I Am Still Here – Damien Jurado
Toch nog een liedje van een singer/songwriter die verdrinkt in zijn eigen verdriet. Werd live in Tivoli voorafgegaan door een lang verhaal van Jurado over hoe zijn dertienjarige zoontje zijn concerten normaal gesproken niks vond, maar moest huilen na het horen van dit nummer. Ook al was het niet echt gebeurt. But it happened to someone… En daar heeft dat zoontje toch mooi een punt. *snif*

Every Little Hair Knows Your Name – Jens Lekman
Als Jens Lekman een break-up album maakt, klinkt het toch nog vrolijk. Althans voor het grootste deel. Deze afsluiter vormt de hete brij waar Lekman verder omheen draait (I wrote some songs when we broke up / but nothing came out so I stopped / every chord I struck was a miserable chord).

Can I – Säkert
Het was zo simpel. Annika Norlin  maakt liedjes in het Engels als Hello Saferide en in het Zweeds als Säkert. Totdat ze Engelse vertalingen maakte van die Zweedse liedjes. Volgens mijn goede vriend Mischa – die Zweeds kan – een mooie gelegenheid om thematiek tussen de beide bands te vergelijken, maar daar ben ik nog niet aan toegekomen. Hij volgens mij ook niet.

Buffalo Ghosts – Elbow
Ze mogen dan doorgebroken zijn en iets te hard richting Snow Patrol gaan met hun laatste album (Open Arms, anyone?), Elbow heeft nog steeds de kracht van vroeger en die uit zich met name in hun ingetogen werk. Dit nummer van de recent uitgebrachte b-sides compilatie Dead In The Boot (en dat is, moet ik ze dan weer nageven, een briljante variatie op de titel van het debuut, Asleep In The Back) laat zien dat ze, als ze niet te moeilijk doen, hele mooie liedjes maken. Nog steeds.

These Days of Sun – Olly Knights
Op Spotify staat Olly Knights sinds deze week aangeduid als “Olly Knights (from Turin Brakes)” – waarschijnlijk om de vindbaarheid van dit hobbyproject te vergroten. Deze afsluiter heeft mijn hart bereikt, in ieder geval. Stukje reflectie en dergelijke.

All My Days – Alexi Murdoch
Afgelopen zomer in London was het de bedoeling niet alleen mijn favoriete band te zien, maar ook The Dark Knight Rises te zien. Dat bleek niet haalbaar en zodoende zat ik op een middag uit te brakken voor de tv, met heerlijk voedsel, min of meer gedwongen Real Steel te kijken. Alles stond me tegen aan deze film: Hugh Jackman speelt een eikel die vrouw en zoon in de steek heeft gelaten, overal schulden maakt en geld verdient met vechtrobots. U raadt het al: als hij wordt gedwongen een tijdje met zijn zoontje om te gaan (en daar nog voor betaald wordt ook!) blijkt zijn zoontje niet alleen heel goed in staat om zo’n vechtrobot te besturen, maar ook het hart van zijn vader te raken. Het erge is dat ik er zelfs warme gevoelens van krijg, nu ik erover schrijf. Want je hart smelt ergens halverwege het voorspelbare script. Ondanks alle slechte kanten van de film. En dat had ik eigenlijk al moeten weten aan het begin van de film, als All My Days van Alexi Murdoch op de achtergrond klinkt, terwijl Hugh Jackman in zijn vrachtwagen de opkomende zon tegemoet rijdt.

There’s No Leaving Now – The Tallest Man On Earth
Net als op Kids on the Run laat de lange Zweed de gitaar in de standaard staan op dit nummer. In plaats daarvan een jengelende piano. Mooie tekst ook: Your fear of the leading light if they are with you and your heart won’t fail / To see through a fearless eye and know that danger finally goes away / Still you’re trying but there’s no leaving now…

Vraag ’t Stefan (12)

Iedere dag komen er honderden vragen binnen via het vragenformulier. Dat is logisch, want Stefan heeft vrijwel overal een antwoord op. Heb je ook een vraag? Vraag ‘t Stefan!

Dit keer een speciale aflevering van Vraag ’t Stefan. Marc stuurde me namelijk een lijstje met 10 vragen over muziek. Vandaag beantwoord ik de eerste vijf. De volgende keer (week?) de tweede helft.

Stel Stefan een vraag
Je naam: Marc
Vraag: Hierbij lever ik u een vragenlijst aan voor Stefan.
Hopelijk vindt hij de tijd en de motivatie om de vragen op zijn webstek van treffend antwoord te voorzien.

Beste Marc,

We hebben Stefan bereid gevonden om je vragen te beantwoorden. Daar gaan we dus!

1) Is downloaden de doodsteek voor de muziek?

Nee. Wat mij betreft voegt het zelfs een interessant, dynamisch element toe. Artiesten moeten op zoek naar andere manieren om onder de aandacht te komen, wat kan variëren van live optreden tot kunstzinnige clips tot creatieve guerrilla-acties. Bovendien is het dankzij het downloaden eenvoudiger dan ooit geworden om nieuwe muziek te ontdekken. Zoals de door u gewaardeerde Neil Young afgelopen week al riep: piraterij is de nieuwe radio, de manier waarop muziek zich verspreid.

Jammer genoeg is een van de belangrijkste neveneffecten dat platenmaatschappijen op safe spelen en de industrie als geheel verkrampt. Nieuwe initiatieven worden met argwaan bekeken (eerst iTunes, nu Spotify) en bij voorkeur afgedaan als “niet winstgevend te krijgen” of nog beter “zo wordt de muziek kapot gemaakt”. De muziek gaat niet kapot, het winstmodel wellicht wel. Natuurlijk is het nu anders voor een beginnende artiest dan het vroeger was, maar als ik de indianenverhalen hoor van bands die bij hun vijfde album nog steeds enorme schulden open hebben staan bij de platenmaatschappij (case in point: Genesis), dan vraag ik me af of het slecht is dat de platenmaatschappijen ten onder gaan. En misschien dat het eeuwige feestbestaan, rock ’n roll, verleden tijd is. Is dat dan erg?

Muziek gaat nooit dood en mensen zullen het altijd leuk blijven vinden om muzikanten live te zien en hun muziek met zich mee te dragen – al dan niet digitaal. Ik geloof dat mensen nog steeds bereid zijn om voor een goed product te betalen. Niet iedereen, maar wel een substantieel deel van de mensheid. Die mensen leggen gerust een tientje neer voor Spotify om onbeperkt muziek te luisteren en zullen iets vergelijkbaars willen betalen om dat straks ook voor televisieseries en films te doen. Dat een dienst als Spotify nog niet winstgevend is, komt ook doordat het aantal gebruikers nu nog veel te laag ligt. Als de mainstream overstapt op dergelijke streamingdiensten, gaan we het ineens over heel andere getallen hebben.

Ik hoop dan ook dat dergelijke diensten op termijn een nieuw verdienmodel opleveren dat beter in balans is. Misschien moet de artiest veel meer zelf gaan doen. Maar dat alles zal het maken van muziek zeker niet tegenhouden. Desnoods met een gitaar de straat weer op.

2) Meest overschatte artiest/album ooit? 

Ehm. Coldplay dan maar? Iets van mij neigt ook richting U2, maar die hebben in ieder geval een enorme staat van dienst en ontwikkeling in het oeuvre zitten – zelfs al is met name het recente werk gebaseerd op één of twee trucs. Coldplay komt met alle cd’s misschien net aan drieënhalf goed album.

3) Wat is erger: Adele naar #6 stemmen in de Top 2000 of nog nooit van Adele gehoord hebben?

Dat laatste lijkt me ook niet wenselijk, het getuigt van een zekere wereldvreemdheid die het gezonde voorbij is. Adele naar nummer 6 stemmen in de Top 2000 betekent slechts het meegaan in de tijdgeest. Adele over tien jaar nog naar nummer 6 stemmen: dat is erg.

4) You like?
a Bruce Springsteen – ouwelullenmuziek die ik steeds beter begrijp.
b The Strokes – I like. A lot.
c Kraftwerk – doet mij weinig.

5) Wat is een goede verhouding tussen het beluisteren van de ‘canonieke’ muziek (bijv. Rolling Stone 500 Greatest Albums) en ‘obscure’ bands?

Die is er niet. Zolang je je er bewust van bent dat 99% van de ‘obscure’ bandjes niet had bestaan zonder de canonieke werken, kun je prima vrijwel exclusief naar obscure acts luisteren. Het levert dan wel weer een rijkere luisterervaring op als je patronen kunt zien als je ook je klassiekers kent. Want net als dat je heel veel mist als je alleen maar oude muziek luistert, mis je ook veel als je die klassiekers achteloos aan de kant schuift.