Witte spelling

Morgen verschijnt de Witte Spelling, de alternatieve spelling. Voor degenen die geen krant lezen of journaal kijken een korte samenvatting van het voorafgaande…

Vorig jaar kondigde de Taalunie een spellingsherziening aan. Deze spellingswijziging zou niet zo heel erg veel voorstellen, er zouden alleen een aantal onregelmatigheden worden rechtgezet. In totaal hebben zo’n 2.600 van de ruim 100.000 woorden een andere spelwijze gekregen. Met ingang van 1 augustus 2006 is de spelling van het Groene Boekje verplicht voor overheid en onderwijs. Dat is nu.

De Nederlandse media vinden het echter niet gaaf dat er de hele tijd spellingswijzigingen worden doorgevoerd en in oktober vorig jaar kondigen zij aan met een eigen spelling te komen, in samenwerking met adviesorgaan Onze Taal. Deze zogeheten Witte Spelling gaat meer af op wat mensen denken dat goed is. Al met al zijn er minder regels en mag je zelf weten of je wel of geen tussen-n schrijft in panne(n)koek.

Nu, spellingsvereenvoudiging is een nobel streven. Er zitten inderdaad enkele vage regels in de nieuwste spellingswijziging. Het is niet allemaal even logisch, wat de Taalunie heeft bedacht. Desondanks heeft de Witte Spelling niet alleen voordelen. Het werken met 2 systemen is niet heel fijn voor bijvoorbeeld het onderwijs. In Trouw (zelf deelnemer aan de WITTE spelling) staan vandaag 2 reacties van docenten.

Patrick Rooijackers e.a.:
“Sommige media, waaronder Trouw, voeren morgen een spelling in die anders is dan de officiële. Dat is onnodig, en voor leerlingen zeer verwarrend. Met de komst van het Witte Boekje moeten we kiezen tussen twee spellingen: de witte, opgesteld door het Genootschap Onze Taal, en de officiële, volgens het Groene Boekje. Dat is jammer, want de meeste spellingwijzigingen hebben betrekking op relatief marginale gebieden van de spelling die in de klas slechts zelden aan de orde komen. De zeldzame ‘grote’ wijzigingen (zoals de vervallen ‘paardenbloemregel’) zijn over het algemeen een vereenvoudiging. Daarom hebben onderwijsorganisaties zich tot nu toe nauwelijks in de discussie gemengd. In het onderwijs verandert immers vrijwel niets.”

(Bron)

Leerlingen raken dus verward. Zij leren de juiste spelling maar worden in de dagelijkse media geconfronteerd met een andere spelling. En de regeltjes waarover wordt ge-emmerd, komen in de klas bijna niet aan de orde. Laat me nog iets citeren:

“Patrick Rooijackers: „De kritiek van de media is te veel op bijzonderheden gericht. Ze hebben rariteiten als ’ideeëloos’ tot hoofdzaak gepromoveerd.” Hij vreest problemen in de klas. „Als intelligente mensen in de krant ruziën om de spelling, waarom zou dan een leerling niet product met een ’k’ mogen schrijven? Spelling is toch maar een afspraak, juf?”

De Vereniging voor het Onderwijs in het Nederlands wijst erop dat bijna iedereen toch steeds sommige woorden blijft opzoeken. „Is het nu gedachtegang of gedachtengang, is het A4-tje of A4’tje? Daarvoor zul je altijd een woordenboek moeten gebruiken.” Zo belangrijk zijn de spellingregels dus niet.”

(Bron)

Enfin, Onze Taal en de Taalunie zijn geen vrienden meer van elkaar. Er is een hoop geblaat en weinig wol, zoals gewoonlijk. Ik hoop, voor de eenheid en duidelijkheid dat de Witte Spelling een zachte dood sterft en dat we bij de Spellingswijziging van 2015 voor de normale mens logischere keuzes worden gemaakt.

Overigens komen de enige wijze woorden uit deze log uit België…

De Vlaamse media gaan in tegenstelling tot een aantal grote Nederlandse kranten en tijdschriften de nieuwe spelling toepassen die sinds gisteren geldt. Dat doen ze niet altijd van harte, maar je moet het de lezer niet nog moeilijker maken door een eigen aparte spelling te gaan hanteren. (…)

In principe hebben die Nederlandse kranten wel gelijk, zegt Paul Jonnet, eindredacteur en taalman bij Gazet van Antwerpen. Al dat gerommel met de spelling is niet goed. Maar je moet je lezers niet opzadelen met nog eens een eigen spelling die afwijkt van de officiële spelling. Het is zo al moeilijk genoeg.

(Bron)

2 reacties

Ik snap niet waarom er zo verschrikkelijk moeilijk wordt gedaan met die spelling, maar dat komt vast ook doordat ik er geen verstand van heb. Mij lijkt het dat je regels wilt verzinnen die zoveel mogelijk intuïtief zijn en zo weinig mogelijk uitzonderingen kennen. En of het dan A4-tje of A4’tje wordt, maakt niet zoveel uit, als het dan maar wel consequent wordt toegepast. Als dat het uitgangspunt is, dan kun je dit soort discussies toch bijna niet meer krijgen?

Ik weet niet wat er nu mis is met de nieuwe spelling. Ik wist alleen dat ik de ‘paardebloemregel’ van de oude nieuwe spelling onlogisch vond, maar die hebben ze dus afgeschaft. De nieuwe (groene) spelling zal ongetwijfeld ook wel weer stomme regeltjes bevatten, maar wat dat betreft ben ik het wel eens met die Belgen. Het heeft geen enkele zin om een tweede spelling te maken.
En eigenlijk is die witte spelling toch alleen maar ontstaan uit luiheid van de organisaties die niet mee willen werken aan de groene spelling (afgezien dan van het feit dat het natuurlijk moeite kost om eigen spellingsregels te verzinnen)? De lezers van deze kranten hebben er namelijk volgens mij helemaal niets aan, want of je nou “ideëeloos” of “ideëenloos” schrijft, de lezer snapt het echt wel. Het is dus alleen makkelijker voor de schrijvers. En dan lijkt het mij dat je je energie er beter in kunt steken om je mensen een weliswaar moeilijke/onlogische, maar officiële /correcte/algemeen geldende aan te leren dan om je eigen spelling te gaan verzinnen.

Overigens snap ik het probleem van de leraren ook niet helemaal:
“Daarom hebben onderwijsorganisaties zich tot nu toe nauwelijks in de discussie gemengd. In het onderwijs verandert immers vrijwel niets.”
“Zo belangrijk zijn de spellingregels dus niet.”

Nou, dan is er toch ook niets of nauwelijks iets aan de hand?

En waarom moet onze spelling eigenlijk steeds (eens in de zoveel jaar) worden veranderd? Ik snap dat er nieuwe woorden bij komen en dat daar dan misschien regels voor moeten komen, maar dan hoeven de regels van woorden die eigenlijk gewoon hetzelfde zijn gebleven toch niet ook ineens te veranderen? Dat kan toch eigenlijk alleen maar tot verwarring (en niet tot verbetering) leiden?

Tsja, waarom veranderen we de spelling… Eens per 10 jaar is misschien wat vaak, maar na 20 jaar zijn er toch wat algemeen geldende opvattingen die gewijzigd zijn en daar moet de spelling dan op worden aangepast, gok ik. Bij oprichting van de Taalunie is besloten eens per 10 jaar een wijziging door te voeren. De wijzigingen zijn ook meer bedoeld als updates naar de hedendaagse tijd. Wat vinden mensen onlogisch? (Paardebloem?) Dan veranderen we dat. Het rare is inderdaad dat ze meteen ook andere dingen veranderen die minder logisch zijn.

Het stomme van de huidige spelling is, is dat we tot deze wijziging een setje principes hadden (5 als ik het goed heb onthouden) waarop we alles baseerden. Principes als gelijkvormingheid, etymologie enzo. Die pricnipes zijn nu dus overboord gegooid en dat is op zich vervelend.

Geef een antwoord